Reels vuer gemakkelijk en goed in 't Oigems te schrijven

... volgens Maria De Baets, scholmeesteresse in Oigem in 't joir 1931.

Korte klijnkers

  • OI = lijk in "Oigem", "moir", "woire", "ge goit"...
  • AU = lijk in "au huis" "aune velo", "da's taue", "achter d'haue"...
  • IJ = lijk in "mijne", "zijne", "in 't IJls", "schrijven", "krijn", "toe Mijntjes"...
  • EI = lijk in "nen eierkoeke", "toe Meierkes",
    moir uek in : "bei(!) mei(!) thuis"...
Vuers van de reste is't nie moelijk : ge schrijve't lijk daa 't zegt !

Laa klijnkers

Niet da gemakkelijker is of de laa klijnkers : hoe laar daa z'uitspreekt, hoe meer ledders daa moe zedden ! Vuerbeelden:

  • "d'Aa Boine", "ik z't au toch?", "ee eettejei doir toch uek nog gebaan?"...

Let op : de "oa" en de "ao" bestoin nie in 't Oigems
(wl in Deinze, Nevele en aggintere !)

Veel Oigemse mensen peizen (omdan z'oois ne keer een boekske van Cyriel Buysse gelezen hen) dat die "oa" van Buysse 't zelfste is of d'Oigemse "au",
moir dat is geen woir : da goit hem over ne guelen andere klank.
't Is allichte doirmee dan de meeste Oigemnoirs der zoeveel moeite mee hen,
want ze sloin de oa en de ao nogal dikkels ne keer deur mallekoir !

In 't kort tuebbegevat :

  • De "oa" is van uit de kanten van Deinze, nie van bei ons !
  • De "ao" zoet ter messchien nog wel deure keunen (in de ploitse van "au")
    moir ja, begint doir ne keer an h: z'hen 't er 't nui al zoe moelijk meei !
Marie De Baets

Verbuigijen

  • "als" : ok, oo/osge, ottee, omme, ooguldere/osgeguldere, onzezuldere
  • "ja" affirmatief : jauk(edoen), jaug(edoet), joij(edoet)/jois(edoet), jaum(edoen), jaug(edoet), jois(edoen)
  • "ja" negatief (*) : jaukendoen, jaugendoet, joijendoet/joisendoet, jaumendoen, jaugendoet, joisendoen
    (*) de negatieve "ja" is osge "ja" gebruikt vuer "nie" te zeen !
  • "nee" : neek(endoen), neeg(endoet), neej(endoet)/nees(endoet), neem(endoen), neeg(endoet), nees(endoen)

Vuernzetsels vuer ploitsen

  • AN Colloirs, AN Beirloirs, AN den Buembos, AN Baggroekke...
  • ACHTER de Stoizestroide, ACHTER de Gruede Boine, ACHTER d'Aa Boine, ACHTER de Roudde...
  • IN 't Durp, IN de Meulestroide, IN d'Helle, IN 't Nulleke...
  • OP Rauverschuet, OP den Aa Meulne, OP den Hoeke, OP de Krapuit...

Let vueral uek op daa nie te passe en ten onpasse "om" en "bei" gebruikt :

  • 't is nie "om spekken goin" maar achter spekken goin!
  • 't is : toe Geenebirgens, toe Boelzens, toe Boitsekes, toe Gerardas, toe Kezels...

OEFENIJEN

Hieronder een briefke uit 1931 van Maria an huer vriendinne Leine De Kezele...
Leest da ne keer of tiene, daa der tons zelve uek mee weg zijt...

anvelobbe

Leine...

PS : ge meugt dat hier aalijk niet te serieus oppakken h joons - 't is meer vuer te laan dan vuer wat anders, h!

 

Home
Home